SağLıkLı BesLenme


Kolesterol nedir?
Kolesterol, vücudumuzun bütün hücrelerinde bulunan, yağ benzeri bir maddedir. Bir yandan karaciğerde üretilirken, bir yandan da besinlerle alınır...
Kolesterol nedir?
Kolesterol, vücudumuzun bütün hücrelerinde bulunan, yağ benzeri bir maddedir. Bir yandan karaciğerde üretilirken, bir yandan da besinlerle alınır. Kandaki kolesterol düzeyi ne kadar yük****e, kalp ve damar hastalığı riski de o kadar yükselir.
İyi ve kötü kolesterol arasındaki fark nedir?
LDL (Kötü) Kolesterol
Kötü kolesterol olarak bilinen LDL kolesterol, kanda yüksek olduğu zaman damarların iç yüzüne yapışarak plaklar oluşturur. Kolesterol dışındaki bazı maddelerinin eklenmesiyle bu plaklar büyür ve bunlar üzerinde oluşan çatlaklarda gelişen pıhtılar damarları tıkayabilir.
HDL (iyi) Kolesterol
LDL’nin tersine, HDL’nin yüksek olması kalp krizine karşı koruyucu bir etki sağlar. Kandaki düzeyi erkekte 40, kadında 50 mg/dL’nin altına indiğinde kalp hastalıkları riski artar. Görevi vücut hücrelerindeki kolesterolü karaciğere taşıyarak fazlasının vücuttan atılmasını sağlamaktır.

__________________
KaÇ YaGmuR ßekLedim SeNi...

20 yaş ve üzerindeki tüm bireylerin her 5 yılda bir, açlık kan yağı düzeylerine (lipoprotein profili) baktırmaları önerilmektedir. Bu testte, total, LDL, HDL- kolesterol ve trigliserid düzeyleri ölçülür...

Laboratuvar raporlarında kolesterol ve trigliserid düzeyleri milligram/desilitre (mg/dL) olarak ifade edilir.
Kanda kolesterol düzeylerinin klinik anlamı:
• 200 mg/dL’nin altında: İstenen düzey
• 200–239 mg/dL: Sınırda Risk
• 240 mg/dL ve üzeri: Yüksek Risk
Kolesterol düzeyi normal (<200 mg/dL) olanlara göre bu toplam kolesterol aralığında koroner kalp hastalığı riski iki katına çıkar.
HDL (iyi) Kolesterol Düzeyleri:
HDL düzeyi sağlıklı bir erkekte 40, kadında 50 mg/dL’den büyük olmalıdır, bu değerlerin altında kalp hastalığı riski artar. Tersine, 60 mg/dL ve üzerindeki HDL düzeylerinde risk azalır.
Sigara, fazla kilolu ve hareketsiz olmak, HDL kolesterolü azaltır...

Kanda trigliserid düzeylerinin 150 mg/dl’den yüksek olması HDL kolesterolü düşürebileceği gibi, progesteron, steroidler ve erkek cinsiyet hormonları (testosteron) HDL kolesterolü düşürür, kadın cinsiyet hormonları (östrojen) HDL kolesterolü artırır.
LDL kolesterol yüksekliği, total kolesterole göre, kalp krizi ve inme riskini daha iyi yansıtır.

LDL (kötü) Kolesterol Düzeyleri:
<100 mg/Dl.............: Optimal / İdeal
100 - 129 mg/dL......: Optimale yakın / Optimalin üzerinde
130 -159 mg/dL.......: Sınırda yükseklik
160 - 189 mg/dL......: Yüksek
190 mg/dL ve üzeri...: Çok yüksek
Türk Kardiyoloji Derneği

__________________
KaÇ YaGmuR ßekLedim SeNi...

Kolesterol yüksekliği, koroner kalp hastalığı, kalp krizi ve inme için en önemli değiştirilebilen risk faktörlerindendir...
Kan kolesterolü arttıkça risk de artar. Yüksek tansiyon, diyabet gibi diğer risk faktörlerinin de kolesterol yüksekliği ile birlikte bulunması riski daha da artırır.
Kandaki LDL kolesterol yükseldiğinde, kalp ve beyni besleyen damarların duvarlarında plakların yapısında birikmeye başlar. Bu sert ve kalın birikintiler arter duvarlarının kalınlaşıp sertleşmesine yol açar. Bu duruma damar sertliği (ateroskleroz) denir.
Sıklıkla plağın yakınlarında veya plağın parçalanması ile oluşan bir pıhtı arteri tümden tıkayıp kan akımını durdurur, bu da kalp krizi ve inme ile sonlanabilir.
Kolesterol ölçümü nasıl yapılır?
Dokuz ile 12 saatlik açlık sonrasında kolunuzdan alınan kanda, kolesterol düzeyi ölçülür. Eğer kan alındığında bu açlık süresine uyulmadı ise yalnızca total ve HDL (iyi) kolesterol değerleri doğru ölçülebilir, LDL (kötü) kolesterol ve trigliserid düzeyleri yemek sonrası yükseldiği için hasta mutlaka 9 -12 saatlik açlık sonrasında kan vermelidir.
Laboratuvar raporunda kolesterol düzeyiniz, 100 ml (bir desilitre-dL) kanda mg cinsinden (mg/dL) ifade edilir. Doktor, kolesterol düzeyinizi, yaş, aile öyküsü, sigara ve yüksek tansiyon gibi diğer risk faktörlerini de göz önüne alarak yorumlar.
Total kolesterolünüz 200 mg/dL ya da daha yüksek, veya HDL (iyi) kolesterolünüz 40 mg/dL’den düşük ise tedavi planınızı oluşturmak için doktorunuz LDL (kötü) kolesterol değerinizi de bilmek isteyecektir.
Türk Kardiyoloji Derneği

__________________
KaÇ YaGmuR ßekLedim SeNi...

Kalp sağlığınıza iyi gelen bir diyetle beslenin..
Kolesterolün bir kısmı vücutta yapılır, bir kısmı ise dışarıdan yediğimiz gıdalarla (kırmızı etler, kümes ve kabuklu deniz hayvanlarının etleri, yumurta, tereyağ, peynir, tam yağlı sütler) alınır. Bunların dışında, doymuş ve trans yağlar dediğimiz ve vücudumuzda kolesterolün yapılmasını uyaran yağları içeren her gıdanın da dikkatli tüketilmesi gerekir...
Peki doymuş ve trans yağlar nedir, hangi gıdalarda bulunur?
Doymuş yağlar hayvan yağları, hayvansal ürünlerde bulunan yağlar ve bu ürünlerden yapılan besinlerin bileşiminde yer alan yağlardır. Katı yağ olarak da bilinirler. Tereyağı, sade yağ, krema, kaymak, süt, peynir ve etler doymuş yağlardan ve aynı zamanda kolesterolden zengin gıdalardır...
Trans yağlar ise, yağların çok yüksek sıcaklıklarda ısıtılması, kızartılması veya defalarca kullanılması sonucu ortaya çıkabilir veya margarinlerin üretimi sırasında bitkisel sıvı yağların kısmi hidrojenasyonu ile oluşabilir. Trans yağlar, bu şekilde üretilen katı margarinlerin yanı sıra, tam yağlı süt, ve süt ürünleri, koyun ve kuzu etleri gibi bazı hayvansal kaynaklı ürünlerde de bulunur.
Günümüz teknolojisinde trans yağlar ortaya çıkmadan margarin üretmek mümkündür: Kısmi hidrojenasyon yerine tam hidrojenasyon yapıldığında margarinde trans yağ miktarı “neredeyse hiç yok” düzeyine gelir, bunlar sıvı (doymamış) yağlardan yapılan daha yumuşak ve sürülebilir ya da sıvı margarinlerdir. Ancak bunların tadını iyileştirmek için içlerine katılan sütte de kolesterol bulunduğunu unutmayalım!
Doymuş ve trans yağlar, LDL (kötü) kolesterolü artırırken HDL (iyi) kolesterolü azaltırlar. LDL kolesterolün damarlarda birikmesine yol açarlar. Damarlarda biriken kolesterol bir süre sonra kalbe giden kan akımını da engelleyerek halk arasında damar sertliği olarak anılan ateroskleroza neden olur. Bunun sonucunda kardiyovasküler hastalıklara yakalanma riski de artar. İşte bu nedenle doymuş yağlar, sağlıksız olup mümkün olduğu kadar az tüketilmesi gereken yağlardır.
Kalp dostu beslenme önerileri
- Günlük toplam kalorinin %25-35’inin yağlardan karşılanması,
- Doymuş yağ oranının, günlük toplam kalorinin %7’sinden,
- Trans yağ oranının ise %1’inden az olması.
- Kalan yağların ise tekli doymamış (monoansatüre- zeytinyağ, fındık yağı, kolza tohumu yağı) ve çoklu doymamış (poliansatüre- ayçiçeği, mısır ve soya yağı gibi bitkisel yağlar, balık, kabuklu kuru yemişler) olması.
- Günlük kolesterol alımının 300 mg’dan, eğer koroner kalp hastalığınız varsa veya LDL kolesterol düzeyiniz 100 mg/dL ve üzerinde ise 200 mg’dan az olması.
- Her gün en az 25-30 gram lif tüketilmesi (tam tahıllı ekmek ve diğer ürünler, meyve ve sebzeler, baklagiller lifden zengin gıdalardır).
- Günlük tuz alımı 5-6 g’ı geçmemelidir.
- Ilımlı dozda alkol tüketilmesi (erkekler için 2, kadınlar için günde 1 kadeh)
- Haftada en az 2 defa balık tüketilmesi.
- Tam yağlı sütten hazırlanmış süt ürünleri yerine az yağlı veya yağsız sütten hazırlananların tercih edilmesi (az yağlı peynir ve yoğurtlar gibi).

Türk Kardiyoloji Derneği

__________________
KaÇ YaGmuR ßekLedim SeNi...

Kolesterol vücut için hem gerekli olan ancak kandaki düzeyi normali aştığında da tehlike oluşturan bir madde olup halk arasında kolesterole ilişkin yanlış bilgiler yaygındır...
Kolesterol ile ilgili sık karşılaşılan yanlışlar: Kolesterolün gerçek yüzü
Kolesterol vücut için hem gerekli olan ancak kandaki düzeyi normali aştığında da tehlike oluşturan bir madde olup halk arasında kolesterole ilişkin yanlış bilgiler yaygındır...

İşte bunlardan bazıları:

1. Beslenme ve fiziksel aktivite ile ilişkili olarak yaptığım seçimler kan kolesterol düzeyimi belirler.
DOĞRU:Yediklerimiz ve ne kadar hareket ettiğimiz kandaki toplam kolesterol düzeyine katkıda bulunur, ancak LDL kolesterolün bir kısmı bizzat vücut tarafından oluşturulur. Kan LDL (kötü) kolesterolünü karaciğer ve barsaklar kontrol eder. Karaciğer kolesterolün hem üretildiği hem de kandan çekilerek yağların sindirimini sağlayan safra asitlerine dönüştürüldüğü organımızdır. Eğer burada üretilen kolesterol miktarı, kandan çekilen miktardan fazla ise, kan kolesterolümüz, diyetimiz ve aktivite düzeyimizden bağımsız olarak artar.
2. Tereyağ yerine margarin yersem kan kolesterolümü daha kolay düşürebilirim.
YANLIŞ: Diyet perspektifinden bakıldığında, kan kolesterol düzeyinin temel belirleyicisi aldığınız doymuş ve trans yağ miktarıdır. Ancak bunun azaltılması ile LDL kolesterolü düşürülebilir. Hem tereyağ hem de margarinin yağ içeriği çok yüksek olduğu için her ikisi de az kullanılmalıdır. Üstelik margarin seçiminde çok dikkatli olunmalı, ambalajın üzerini okunarak, trans ve doymuş yağ bulundurmayan bitkisel yağlardan üretilen yumuşak ya da sıvı margarinler tercih edilmelidir.

3. Zayıf insanlarda yüksek kolesterol diye bir sorun olamaz.

YANLIŞ: Her ne kadar fazla kilolu ve şişmanlarda daha sık olsa da, her tip vücutta yüksek kolesterol olabilir. Bu nedenle kilonuz, aktivite düzeyiniz ve beslenme tarzınız ne kadar kalp sağlığı için önerilenlere uygun olsa da kan kolesterolünüzü düzenli olarak ölçtürmeniz gerekir.
4. Doktorum kolesterolüme ilişkin bir şey söylemedi, o nedenle içim rahat.
YANLIŞ: Sağlığınızın sizin kendi sorumluluğunuz olduğunu unutmayın! Gerekirse siz doktorunuza ’Kolesterolümü ölçtürmem gerekir mi?’ diye sorun. Total, HDL, LDL kolesterol ve trigliserid düzeylerinizi yorumlamayı, değerleriniz yüksek veya sınırda ise nasıl düşürebileceğinizi öğrenin, risk durumunuza bağlı olarak diyet ve yaşam tarzınızda yapacağınız değişiklikler ya da kan yağlarını düşüren ilaç tedavisi ile bu düzeyleri düşürebilirsiniz. Unutmayın, doktorunuzun bu konudaki önerilerini dinlemeniz ve önerdiği sıklıkta kan yağlarınızı kontrol ettirmeniz, kalp sağlığınız için koşuldur.
5. Ambalajının üzerinde kolesterol içermez yazan gıdaların kalp sağlığı açısından güvenli olduğundan emin olabilirim.
YANLIŞ: Gıdaların ambalajları üzerinde bulunan besin değerine ilişkin bilgiler çok yararlı olmakla birlikte, kolesterol içermediği ya da düşük oranda içerdiği belirtilen pek çok gıda doymuş ve/veya trans (kısmi hidrojenasyon tekniği ile üretilmiş katı margarinler) yağlardan zengin olup kan kolesterolünüzün artışına katkı yapabilir...
Genelde önce gıdanın bileşiminde en fazla bulunan besin öğelerinden başlandığı için, yağ oranlarının listenin altlarında yer aldığı gıda ürünlerini tercih edin. Şimdilerde ABD’de Gıda ve İlaç Dairesi, ve Avrupa ülkelerinde eşdeğer kuruluşlar, kamuoyundan gelen baskıların da etkisi ile gıda ürünlerinin etiketlerinde doymuş ve trans yağ oranlarının yazılmasını zorunlu kılmıştır. Maalesef ülkemizde üretilen gıdaların etiketlerinde bu bilgiler yer almamaktadır. Genelde doymuş ve trans yağlar daha ucuz olduğundan, ülkemizde özellikle çikolata, gofret, bisküvi, kek, kurabiye, milföy hamuru, cips, mayonez, pizza gibi gıdaların üretiminde ve hamburger gibi fast-food ürünlerinde maliyeti düşürme kaygısı ile, değişen oranlarda kullanılırlar. Ülkemize ait bu ürünlerin trans yağ içerikleri, bisküvi çeşitlerinde %1.0-30.5, gofret, mısır cipsi, kek, kraker, milföy hamuru ürünlerinde sırasıyla %21.8, %0.7, %4.6, %2.1, %2.1, %16.3’tür.

6. Geçenlerde gazetede yumurtanın kolesterol açısından bugüne kadar bilindiği kadar zararlı olmadığını okudum. Artık her sabah kahvaltıda 2 yumurta yiyebilirim değil mi?

YANLIŞ: Tek bir yumurtada 213 mg kolesterol vardır ve LDL kolesterolü normal olan bir kişi günde en fazla 300 mg kolesterol almalıdır. Eğer et ve süt ürünleri gibi kolesterolden zengin gıdaları tüketmiyorsanız yumurta yemeyi düşünebilirsiniz. Unutmayın ki, kek, kurabiye, börek gibi hamur işlerinde bulunan yumurta da günlük kolesterol alımınıza dahildir. Üstelik kan LDL kolesterol düzeyi yüksek olan ve/veya kolesterol düşürücü ilaç kullananların günlük kolesterol alımı 200 mg’ı geçmemelidir.

7. Kadın olduğuma göre kolesterol konusunu sorun etmem gerekmez. Yüksek kolesterol erkeklerin sağlık problemidir.

YANLIŞ: Kadınlarda menopoz öncesinde, dişilik hormonu östrojenin, HDL (iyi) kolesterolü artırıcı etkisinden dolayı LDL kolesterol yüksekliği pek görülmez. Ancak yaşlandıkça ve özellikle menopoz sonrasında kalp dostu diyet alışkanlıkları ve egzersize karşın kolesterol artışı başlar. Gerekirse kolesterol düşürücü ilaç başlanabilir.

8. Orta yaşa gelmeden kolesterol ölçümüne gerek yoktur.

YANLIŞ: 40 yaşın altında, özellikle ailede kalp damar hastalığı bulunanlarda kolesterol düzeyi ölçülmelidir. Özellikle ebeveynlerinde kalp hastalığı öyküsü olan çocuklarda bu ölçüm gereklidir, çünkü bu çocuklarda kalp hastalığı riski yetişkinlerdeki düzeydedir.
Yüksek kolesterol ile mücadelede öneriler...
- Yaşam tarzınızı değiştirin:
- Kalp dostu beslenme tarzını benimseyin
- Düzenli olarak egzersiz yapın
- Sigara ve diğer tütün ürünlerinden uzak durun

Bunlar kolesterolünüzü düşürmek için yeterli olmazsa doktorunuz kolesterol düşürücü ilaç önerebilir.
Türk Kardiyoloji Derneği

__________________
KaÇ YaGmuR ßekLedim SeNi...

Diyet yapmanın en zor yanı, iştahı kontrol etmek. Oysa pek inandırıcı gelmese de sık beslenip az yemek yemek işin temel sırrı. İşte iştahınızı kapatmanıza yardımcı olacak diğer yollar... Diyet yapmak isteyip de iştahınıza engel olamıyorsanız, gün içinde sık ve az öğünler yiyerek, iştahın kontrolden çıkmasını önleyebilirsiniz...
Yeme isteği kontrol altında tutmak ve atıştırma krizinden kurtulmak için; sağlıklı karbonhidratlara yönelmek, bol bol su içmek, yiyecekleri iyice çiğnemek ve güç gerektiren egzersizler yapmak gerekiyor...
Vücutta enerji azalır azalmaz, beyin, açlık hissetmeye yol açan kimyasal maddeler salgılar. Ancak beynin bu kimyasal maddeleri salgılayan kısmı, aynı zamanda duyguları da kontrol eder. İşte, sıkıldığımız veya kendimizi kötü hissettiğimizde hemen buzdolabına koşmamızın başlıca sebebi budur. Ayrıca yemeklerin tadı, kokusu veya görüntüsü de açlık duygusuna sebep olabilir. Örneğin, yemek sonrasında canınız, tatlı vitrininde duran o dondurma kasesinden çekiyorsa, bunun sebebi kesinlikle aç olmanız değil, kontrolden çıkan yeme isteğinizdir.
Gün içinde sık ve az öğünler yemek, iştahın kontrolden çıkmasını önlemenin en kolay yoludur. Belki arada yine bir şeyler atıştırmak isteyebilirsiniz, ama bu sefer yiyeceğiniz miktarlar az olacaktır. Böyle bir durumda atıştırmak için sağlıklı karbonhidratlara yönelin, çünkü bu besin türü, sindirim sisteminde daha uzun süre kalır ve şeker seviyenizi yavaşça yükselterek daha uzun süreli tokluk hissi sağlar. Yapılan araştırmalar, tat alma duyusunu değişik tatlarla tatmin etmenin, daha az miktarlarla yetinmeyi sağladığını ortaya koyuyor. Sürekli aynı yemeği yeme, özellikle tadı hoşa gitmiyorsa, bir süre sonra tat alma mekanizmasının iptal olmasına yol açıyor ve bu sebeple de kendinizi sanki hiç yemek yememiş gibi hissedebiliyorsunuz. Böyle bir durumu engellemek için öğünlerinizi taze otlarla ve baharatlarla tatlandırabilirsiniz.
Su içmek de, kişinin kendisini tok hissetmesi açısından önemlidir. Ayrıca vücut susuz kaldığında, çoğu zaman açlık hissine benzeyen sinyaller gönderir. Bu nedenle bol su içmek, beden su istediği zamanlarda yemeğe yönelmeyi engeller. Yiyecekleri uzun süre çiğnedikten sonra yutmak, beynin vücuda giren besinleri kaydetmesine zaman tanımak anlamına geliyor. Üstelik bu şekilde tat alma duyusu da tatmin oluyor. Böylece doyduğunuzu anlamanızla, yemeye son vermeniz arasındaki zaman kısalıyor. Fazla yemekten kaynaklanan sindirim sorunlarından kurtulmanız da ayrı bir avantaj.
İştahı kapatmanın yollarından biri de egzersiz. Egzersizler zorlaştıkça vücut ısısı artar ve daha fazla kalori yakmaya başlanır. Bu da egzersizi takip eden birkaç saat boyunca iştahın bastırılmasını sağlar. Böyle bir durumda normal öğün saatinden birkaç saat önce egzersiz yapmak en mantıklısıdır; çünkü öğün saati geldiğinde spor yapmanın verdiği etkiyle iştahınız biraz daha kapanır, fakat asla öğün atlama hatasına düşmeyin, aksi halde hem vücudunuz zayıf düşer, hem de bir süre sonra aşırı yeme isteği duyarsınız.
Beslenme ve Diyet Uzmanı Hayrettin Mutlu
Sema Hastanesi

__________________
KaÇ YaGmuR ßekLedim SeNi...

Kan kolesterol düzeyinin yüksek olması kalp ve damar hastalığı tehlikesini arttırıyor…
Vücudumuzun bütün hücrelerinde bulunan yağ benzeri bir madde olan kolestrol, bir yandankaraciğerde üretilirken diğer yandan da besinlerle alınıyor...

Kişinin kolestrol düzeyinin yüksek olması ile kalp ve damar hastalığı tehlikesinin de arttığını belirten Yeditepe Üniversitesi Hastanesi Kardiyoloji Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Ertan Demirtaş “Kişinin kolestrol düzeyi ne kadar yük****e kalp hastası olma ihtimali de o kadar yüksektir. Türkiye’de birinci sırada gelen ölüm nedeni kalp ve damar hastalıklarıdır. Kan kolesterol düzeyinin diyetle veya ilaçlarla düşürülmesinin kalp hastalığı bulunmayanlarda hastalığın oluşma olasılığını azalttığı, kalp hastalığı bulunanlarda da yaşam süresini uzattığı kesin olarak gösterilmiştir.” diyerek şu bilgileri verdi:
Balık eti kalbe faydalı
“Ailesinde erken yaşta kalp hastalığı olduğu bilinen kişiler ve şeker hastaları mutlaka kan kolesterollerini ölçtürmeleri ve gerekli önlemleri almaları gerekir. Yirmi yaş üzerindeki herkesin kan kolesterol düzeylerini bilmesi gerekli ve buna uygun yaşam değişikliklerini uygulaması lazım….
Kilosu olması gerekenden fazla olan kişiler toplam kalori alımını azaltıp kilo vermelidir. Et, süt ürünleri, yumurta gibi hayvansal kaynaklı besinlerde kolesterol bulunurken, meyve, sebze, bitkisel yağlar ve tahıllarda ise kolesterol bulunmuyor.
Sosis, salam, sucuk gibi işlenmiş et ürünleri doymuş yağları fazla içerdiğinden az tüketilmelidir. Kızartma yerine ızgara, haşlanma, buğulama gibi pişirme şekilleri kullanılmalıdır. Balık eti kalp açısından en yararlı ettir. Karides ve kabuklu deniz hayvanları kolesterolden zengindir.Tahıl, sebze, ve meyve tüketimi arttırılmalıdır. Bu besinler yağ bakımından fakir, vitamin ve posa bakımından zengindir. Yulaf, çavdar, fasülye, bezelye, pirinç kabuğu, turunçgiller, çilek eriyebilen posadan zengindir.
Sigara damarları tıkar
Kepek, havuç, turp, lahana, karnabahar, meyve kabukları ise erimeyen posa içerir, bu tür posanın kolesterol üzerine etkisi yoktur, ancak bağırsakların normal çalışmasını sağlar. Tam yağlı sütten hazırlanmış süt ürünleri yerine, az yağlı veya yağsız sütten hazırlananlar tercih edilmelidir” dedi. Ülkemizde tüketilen tam yağlı beyaz peynir ve kaşar peynirinde doymuş yağ oranı yüksektir. Az yağlı peynirler ve yoğurtlar tercih edilmelidir. Pasta, krema, dondurma çoğunlukla doymuş yağlar ve yumurta sarısı içeriğinden az tüketilmelidir.
Sigara, kolesterolün damar duvarında birikmesine ve biriken yağ plakalarının çatlayarak damarın tıkanmasına neden olduğundan kullanılmamalıdır…
Fizik aktivitenin arttırılması da kötü kolesterolün düşmesine, iyi kolesterolün yükselmesine yol açar. Günlük en az 30 dakika sürecek yürüyüş kalp hastalığı riskini azaltacaktır. Diyet ve diğer yaşam tarzı değişikliklerine rağmen kolesterol oranları istenen düzeye indirilemezse hekimler tarafından verilen ilaçların kullanılması gereklidir. Kalp krizi veya felç geçirmiş hastaların çoğunluğu bu tür ilaçları kullanmakta ve hastalıkların tekrarlanması önlenmektedir.”

__________________
KaÇ YaGmuR ßekLedim SeNi...

Obesite; vücut yağının yüksek olduğunu ifade eden bir terimdir. Obesite; yüksek vücut ağırlığından farklı bir terimdir. Vücut ağırlığı; kas, kemik, yağ ve sudan oluşur. Obesite; doğal enerji rezervlerinin yağ dokuda sağlığı bozacak veya ölüm riskini arttıracak düzeyde birikmesidir.

Obesite; bir klinik durumdur ve artan hastalık riskleri; Kalp ve Damar hastalıkları, Tip 2 Diabet (Şeker Hastalığı), Uyku apnesi, Osteoartrit (Kemik ve eklem iltihapları); ile seyreder.
Tanıda; en değerli olan Vücut Analizi’dir. Vücut Analizi ile Body Mass İndeks(vücut kitle indeksi), Vücut Yağ Ölçümü, Yağ-Kas-Su dağılımı,Bel kalınlığı, Bel-Kalça oranı, Bölgesel yağ dağılımı ölçülür. Bu ölçümler doğrultusunda vücut tipi belirlenir.

Sağlığa Etkileri:

Sağlıkla ilgili doğurduğu kötü sonuçlar; artmış yağ doku (osteoartrit, tıkayıcı uyku apnesi, sosyal rahatsızlıklar9, veya yağ hücre sayısı artışı (Kalp-damar hastalıkları, Diabet, Karaciğer yağlanması, Kanser) nedeni ile ilgili olarak değerlendirilir.
BMI (vücut kitle indeksi):kg/m2


Kişinin kilosunun, boy ölçümünün karesine bölünmesi ile hesaplanır:

BMI:
18.5’in altında olduğunda Normal Altı Kilolu,
18.5 ile 24.9 arası olduğunda Normal Kilolu,
25 ile 29.9 arası olduğunda Fazla Kilolu,
30 ile 29.9 arası olduğunda Obez ,
40 ve üzeri olduğunda ise Morbid (ölümcül) Obez olarak değerlendirilir. (Bazı değerlendirmelerde ek ailesel risk;ör:kalp damar hastalıkları,diabet; veya ek kişisel risk;ör:sigar içimi, yüksek kollestrol olduğunda BMI 35’in üzerinde ise yine Morbid Obez olarak nitelendirilir.


Bel ölçümü:

Erkeklerde 102’nin, kadınlarda ise 88’in üzerinde olduğunda Santral Obesite olarak değerlendirilir.


Bel-Kalça Oranı:

Erkeklerde 0.9’un, kadınlarda ise 0.85’in üzeri olduğunda yine Santral Obesite olarak değerlendirilir.
Santral Obesite; Kalp damar hastalıklarıyla, tek başına BMI yüksekliklerinden çok daha ilişkilidir. Bu nedenle Bel kalınlık artışı veya Bel-Kalça oranı bozulmalarına ek olark kişide aile hikayesi de varsa Kalp-Damar hastalıkları açısından çok dikkatli olmak gerekir.
Obesite’nin Nedenleri incelendiğinde;
Yaşam şekli, Genetik yatkınlık, tıbbi hastalıklar (hipotiroidi, growth hormon yetmezliği,cushing sendromu,depresyon), tıbbi tedaviler (atipik antipsikotikler, steroid-kortizon, kısırlık tedavileri), yeme bozuklukları, sosyo-kültürel değişiklikler öncelikle yer alır.
Tedavi’de; kişi sosyo kültürel olarak değerlendirilmeli ve yaşam şekli değişiklikleri ile vücut tipine uygun diyet ve egzersiz uygulamaları, gerekli vitamin,mineral desteği beraber gitmelidir. Kişi bir bütün olarak ele alınmayıp yalnıza kilosu açısından değerlendirilirse hem altta yatabilecek tıbbi hastalıklar değerlendirilmeyecek, hem de başarılı olunamayacaktır.Bu nedenle kişinin tıbbi ve sosyo-kültürel değerlendirilmesi bir hekim tarafından yapılmalıdır.

__________________
KaÇ YaGmuR ßekLedim SeNi...

Sağlıklı beslenmenin de bazı kuralları var… Uzmanlar, güne kahvaltı ederek başlanmasının önemine değinerek şu bilgileri veriyorlar…


Güne kahvaltı ederek başlayın
Uzun geçen uyku süresinin ardından güne iyi bir kahvaltıyla başlayarak boşalmış olan benzin deponuzu doldurunuz. Tam buğday unlu ekmekten yapılmış bir tost, yoğurt-meyva, müsli, sütlü yulaf ezmesi veya diyetisyeninizin önerdikleri iyi bir kahvaltı menüsüdür.

Hareketinizi arttırın

Günlük fiziksel aktiviteleriniz arasına 30 dak egzersiz için ayırmak hiç te zor değildir.Televizyon izlerken veya ev ödevlereinizi yaparken her saat başı 10 dakika ayırıp egzersiz yapabilirsiniz. Arkadaşınızı görmeye giderken dolmuş veya taksi kullanmak yerine belli bir mesafeyi yürüyerek tamamlayabilir yada bisikletle yada koşarak gidebilirsiniz. Asansör kullanmak yerine merdivenleri çıkabilirsiniz.

Ara öğünleri atlamayın

Ara Öğünler Boşalmakta olan depoyu tekrar doldurmak için çok önemlidir. Değişik besin gruplarından değişik besinleri seçebilirsiniz. Bir bardak yarım yağlı süt ve bir iki kraker, bir elma veya yulaf ezmesi veya bir küçük meyveli yoğurt sağlıklı bir seçim olur.

Besin seçimlerinizi dengeleyin

Eğer hamburger, patates kızartması ve dondurmadan vazgeçemiyorsanız, bu besinleri hangi sıklıkla yediğinizi kontrol ediniz. Çünkü bedeninizin protein, karbonhidrat, yağ ve çeşitli vitamin ve mineralleri, Vit a-c, demir ve kalsiyum gibi çeşitli yiyeceklerden almaya ihtiyacı vardır.
Arkadaşlarınızla ve ailenizle uyum içinde olun
Arkadaş veya aileyle yapılabilecek grup activiteleri çok eğlenceli olabilir. Arkadaşlarınızı ;hafta sonları sizinle birlikte grup egzersizi yapmak için teşvik ediniz. Bunlar bisiklete binmek, hiking, basketbol, voleybol olabilir.

Meyva ve sebze tüketin

Bu besinler size enerji vermekle birlikte vitamin, mineral ve posa da içerirler. Tam buğday unlu ekmeği beyaz ekmeğe tercih ediniz. Makarna-kepekli pirinç tahıl grubuna girer.

Okuldaki fiziksel aktivitelere katılın

Her nasılsa okulda uygulanmakta olan fiziksel aktivitelere katılınız. Folklor, Grup aktiviteleri olabilir. Bu egzersizler okul başarınızı arttırır ve bedeninizin daha uygun görünmesini sağlar.


Sağlıklı beslenmeyi eğlence haline getirin

Sağlıklı besinleri seçip size uygun fiziksel aktiviteleri yapmayı bir macera haline getirebilirsiniz. Yeni besinler kadar yeni fiziksel aktiviteler deneyebilirsiniz. İnanın daha güçlü bireyeler olarak yetişir, daha iyi görünür ve kendinizi daha iyi hissedersiniz.Yaşamınızda iyi amaçlarınız olsun ve bunlardan asla vazgeçmeyin.
Yeditepe Üniversitesi Hastanesi
Beslenme Bölümü

__________________
KaÇ YaGmuR ßekLedim SeNi...

Diyetlerde dikkat etmemiz gereken kurallar var. Eğer bu kurallara uyarsak daha sağlıklı beslenebiliriz. Uzmanlar, dikkat etmemiz gereken kuralları şöyle sıralıyor...
1- Yemek sırasında su içilmemeli; ancak yemeklerden 30 dakika önce veya sonra içilmelidir
Mide içeriğinin asid fazlası, oksijenlenmeyi azaltır; oksijenlenme azaldığında, metabolizma yavaşlar. Yemekler daha yavaş sindirilir, kilo alma ve enerji eksikliği başlar. Asitli gıdalar tüketilmemeli.
2- Proteinler (kırmızı et, tavuk, hindi ve balık) hiçbir zaman karbonhidratlarla (ekmek, makarna, pilav) tüketilmemeli.
3- Günde 3 ana öğün ve 4 ara öğün olmak üzere , toplam 7 öğün yenilmesi
1. Ara 10:30
2. Ara 15:00
3. Ara 17:00
4. Ara 21:30
4 - Gece yoğurt ve peynir gibi mayalı gıdaların tüketilmemesi ,
5 - Süt , yogurt, meyva ve çiğ tüketilecek sebzelerin yenilmeden 1 saat önce dolaptan çıkarılarak, oda ısısına gelmesini sağlamak ,
6 - Sabah erken saatlerde (7:30-8:30 gibi) kalkmalı ve akşam erken (23:00-24:00 gibi) saatlerde uyunmalı,
7- Rafine (işlenmiş ) gıdaların tüketilmemesi,
Rafine gıdalar hangileridir?


Beyaz undan yapılan börek, makarna, beyaz ekmek, kek, pide
Beyaz pirinç,
Konserve gıdalar,
Hazır gıdalar (çorba, puding, salça, sirke vb),
Her türlü alkollü içki,
Kola, meşrubat (diet olanlar dahil),
Siyah çay,
Kahve,
Meyve suları
Beyaz şeker,
Tereyağı, margarin,
8- Günde 2,5 litre sıcak su tüketilmesi (yaklaşık 12-14 bardak) ,
9- Egzersiz yapılması; sabah saat 6:00-10:00 arası veya akşam saat 18:00-22:00 arası
Yürüyüş 1 saat ,
Yüzme yarım saat,
Ağır egzersiz yarım saat,
10- Hangi sebzeler ve meyveler tüketilmemeli:
Köklü besinlerden patates ve havuç (nişastalıdır),
Mısır,
Domates (çiğ tüketildiği taktirde mide asidini artırarak, sindirimi yavaşlatır),
Salatalık; salataların içine konulmadan, kabuklu olarak, ara öğün şeklinde tüketilmeli
Mandalina,
Portakal
Muz
11- Yeşil elma, armut ve ayva gibi meyvalar, besin değerlerinin azalmaması ve tok tutması için kabuklarıyla tüketilmeli,
12- Sindirimini hızlandırmak için, yemeklerde günde 1,5 tatlı kaşığı zerdeçal ve zencefil kullanılması uygun olur.
13- Ara öğünlerde tüketilmesine izin verilen gıdalar:
Kuru kayısı (3-4 adet)
Diyet bisküvi (2 adet)
Yeşil elma (1 adet)
Kivi (1 adet)
Armut (1 adet)
Ayva(1 adet)
Salatalık (kabuklu)
Light meyveli yoğurt (akşam öğünü hariç)
Çilek

14- Yiyeceklerin Genel Özellikleri:
Acı (yeşil biber, zencefil - et yemeklerine, zerdeçal- sebze yemekleri, bulgur pilavı, kepekli makarna)
Sıcak (yemekler sıcak, yoğurt, süt ve peynir oda ısısında ılık olarak tüketilecek)
Kuru ( sebze yemekleri buharda veya haşlama; et yemekleri ızgara, fırında)
Sert , ham, olgunlaşmamış (yeşil elma, kivi, armut, ayva, çilek)
Buruk (roka, tere)
Hazmı Kolay Gıdalar

__________________
KaÇ YaGmuR ßekLedim SeNi...